عمل سنگ کلیه

اگر سنگ کلیه شما در حالب  به دام افتاده و یا بسیار بزرگ باشد، پزشک ممکن است عمل سنگ کلیه را تجویز کند. حالب لوله ای است که کلیه را به مجرای ادرار متصل می کند. عمل سنگ کلیه شامل روش های متعددی می شود. این روش ها عبارتند از: نفرولیتوتومی و نفرولیتوتریپسی از راه پوست، یورتروسکوپی، سنگ شکنی با شاک ویو و جراحی باز. پیشنهاد می کنیم که در ادامه ی این مقاله با ما همراه باشید تا در مورد انواع روش های جراحی سنگ کلیه اطلاعات بیشتری کسب کنید.

چه زمانی بیمار به جراحی نیاز دارد؟

اورولوژیست (متخصص کلیه و مجاری ادرار) معمولاً در شرایط زیر جراحی را تجویز می کند:

  • سنگ کلیه بسیار بزرگ باشد
  • درد بیمار بسیار شدید و طاقت فرسا باشد
  • سنگ کلیه در حالب گیر کرده باشد.

بر اساس تحقیقات انجام شده، زمانی که فرد نیاز به درمان فوری داشته و علائم جدی مثل کم آبی بدن و استفراغ را تجربه می کند، پزشک باید سریعاً وارد عمل شود.

چه زمانی بیمار به جراحی نیاز دارد؟

انواع روش های جراحی

روش های جراحی نفرولیتوتومی و نفرولیتوتریپسی از راه پوست

این روش ها معمولاً زمانی تجویز می شوند که سنگ کلیه بیمار بسیار بزرگ بوده و یا شکلی نامنتظم داشته باشد. در هر دوی این روش ها تحت بیهوشی عمومی انجام می شوند. پزشک برای دسترسی آسان تر به کلیه، یک برش کوچک در پشت بیمار ایجاد کرده و نفروسکوپ (یک دوربین فیبر نوری کوچک) را وارد بدن می کند. در روش نفرولیتوتومی، جراح سنگ کلیه را از طریق یک لوله خارج می کند.

از سوی دیگر، در روش نفرولیتوتریپسی مانند روش قبلی پزشک نفروسکوپ را به بخش مرکزی و توخالی کلیه (محل قرار گرفتن سنگ) می فرستد؛ با این تفاوت که بعد از عبور نفروسکوپ، سنگ را به کمک امواج صوتی شکسته و از طریق مکش قطعات سنگ را بیرون می کشد.

بهبودی پس از عمل

با وجود اینکه این عمل جراحی حدود ۲۰ تا ۴۵ دقیقه زمان می برد، اما بیمار باید ۲ تا ۳ روز پس از عمل در بیمارستان بستری شود. همچنین، پزشکان معمولاً توصیه می کنند که ۱ هفته مرخصی گرفته و در خانه استراحت کنید.

عوارض جراحی

عوارض روش های جراحی نفرولیتوتومی و نفرولیتوتریپسی از راه پوست عبارتند از:

  • عفونت
  • خونریزی در طول روز
  • در برخی موارد ممکن است سنگ ها به خوبی شکسته نشوند
  • آسیب دیدگی سایر اندام ها

جراحی یورتروسکوپی

این روش معمولاً برای سنگ هایی که در کلیه ها و مجاری ادراری قرار دارند تجویز می شود. در این روش، پزشک یک دوربین کوچک و انعطاف پذیر به نام یورتروسکوپ را از مجرای ادرار و مثانه ی شما عبور داده تا به سنگ کلیه برسد.

یورتروسکوپ مجهز به فیبر لیزری است که می تواند سنگ را شکسته و خرد کند. یورتروسکوپی یکی از بهترین روش های حال حاضر، برای از بین بردن سنگ های کوچک تر می باشد. بعد از اتمام عمل جراحی، پزشک برای محکم کاری یک سوند درون حالب شما قرار می دهد تا در صورت ایجاد تورم راحت تر بتوانید ادرار کنید.

بهبودی پس از عمل

معمولاً پس از عمل یورتروسکوپی باید ۱ شب در بیمارستان بستری شوید.

عوارض جراحی

عوارض جراحی یورتروسکوپی شامل موارد زیر می شود:

  • عفونت
  • تب
  • دفع ناقص تمامی سنگ ها
  • تنگ شدن حالب در اثر تورم و جراحت
  • آسیب دیدگی حالب
جراحی یورتروسکوپی

جراحی سنگ شکنی با شاک ویو (امواج شوک)

لیتوتریپسی شاک ویو یا سنگ شکنی با امواج شوک، یک روش سرپایی است که در آن پزشک شما از اشعه ایکس و امواج صوتی برای پیدا کردن محل دقیق سنگ ها و شکستن آنها استفاده می کند. این عمل تحت بیهوشی عمومی یا خواب عمیق با آرامبخش انجام می شود. اگر جراح طی روش سنگ شکنی با شاک ویو نتواند تمامی سنگ های کلیه را از بدن شما خارج کند، شما ممکن است به جراحی های اضافی (معمولاً یورتروسکوپی) نیاز داشته باشید.

بهبودی پس از جراحی

سنگ شکنی با شاک ویو، یک روش غیر تهاجمی است؛ بنابراین بیماران معمولاً ۲ روز پس از عمل می توانند به فعالیت های روزمره ی خود برگردند. پس از جراحی سنگ شکنی با شاک ویو، باید مقدار زیادی آب و مایعات مصرف کنید. این امر معمولاً به منظور دفع کامل سنگ های کلیه یا تکه های باقی مانده تجویز می شود.

عوارض جراحی

سنگ شکنی با شاک ویو ممکن است عوارضی مانند آسیب دیدگی کلیه و دفع ناقص تمامی سنگ های کلیه را ایجاد کند. بنا به گفته ی بنیاد ملی کلیه، ممکن است خطر ابتلا به فشار خون بالا یا دیابت، در افرادی که تحت این عمل قرار گرفته اند افزایش یابد.

جراحی سنگ شکنی با شاک ویو (امواج شوک)

لیتوتریپسی شاک ویو یا سنگ شکنی با امواج شوک، یک روش سرپایی است که در آن پزشک شما از اشعه ایکس و امواج صوتی برای پیدا کردن محل دقیق سنگ ها و شکستن آنها استفاده می کند. این عمل تحت بیهوشی عمومی یا خواب عمیق با آرامبخش انجام می شود. اگر جراح طی روش سنگ شکنی با شاک ویو نتواند تمامی سنگ های کلیه را از بدن شما خارج کند، شما ممکن است به جراحی های اضافی (معمولاً یورتروسکوپی) نیاز داشته باشید.

بهبودی پس از جراحی

سنگ شکنی با شاک ویو، یک روش غیر تهاجمی است؛ بنابراین بیماران معمولاً ۲ روز پس از عمل می توانند به فعالیت های روزمره ی خود برگردند. پس از جراحی سنگ شکنی با شاک ویو، باید مقدار زیادی آب و مایعات مصرف کنید. این امر معمولاً به منظور دفع کامل سنگ های کلیه یا تکه های باقی مانده تجویز می شود.

عوارض جراحی

سنگ شکنی با شاک ویو ممکن است عوارضی مانند آسیب دیدگی کلیه و دفع ناقص تمامی سنگ های کلیه را ایجاد کند. بنا به گفته ی بنیاد ملی کلیه، ممکن است خطر ابتلا به فشار خون بالا یا دیابت، در افرادی که تحت این عمل قرار گرفته اند افزایش یابد.

جراحی باز

پزشک تنها در صورتی جراحی باز را تجویز می کند که با هیچ یک از روش های ذکر شده نتواند سنگ کلیه بیمار را خارج کند. روش جراحی باز سنگ کلیه، تحت بیهوشی عمومی انجام می شود. برای شروع، جراح برشی روی پهلوی بیمار ایجاد کرده و حالب را می شکافد. سپس سنگ کلیه را پیدا کرده و از بدن خارج می کند. بعد از اینکه پزشک محل بریدگی ها را بخیه زد، برای اطمینان از اینکه ادرار از محل ایجاد زخم در حالب عبور نمی کند، لوله تخلیه ادرار را وارد کلیه کرده و یک سوند درون حالب قرار می دهد.

بهبودی پس از جراحی

بعد از انجام عمل جراحی باز کلیه، بیمار باید چندین روز در بیمارستان بستری شود.

عوارض جراحی

عوارض جراحی باز کلیه شامل موارد زیر می شود:

  • عفونت
  • حالت تهوع
  • تب
  • خونریزی کلیه یا نواحی اطراف کلیه
  • وجود خون در ادرار
  • عفونت ادراری
  • یبوست یا کم کار شدن شکم
جراحی باز

پیشگیری از سنگ کلیه

بهترین اقدام برای پیشگیری از سنگ کلیه، نوشیدن آب فراوان می باشد. با این وجود با توجه به نوع سنگ کلیه بیمار، اقدامات دیگری نیز برای پیشگیری از ابتلا به سنگ کلیه وجود دارد. این اقدامات شامل موارد زیر می شوند:

سنگ های اگزالات کلسیمی

برای پیشگیری از بروز سنگ های اگزالاتی باید مصرف مواد غذایی زیر را محدود کرده و یا از مصرف آنها خودداری کنید:

  • آجیل، به خصوص بادام زمینی
  • ریواس
  • اسفناج

همچنین، بیمارانی که عوامل خطرزا و یا سابقه ی سنگ های اگزالاتی کلیه را دارند، باید از غذاهای حاوی سدیم پرهیز کرده و پروتئین حیوانی مصرفی خود را کاهش دهند. علاوه بر این، بهتر است مصرف کلسیم را افزایش دهید. به عنوان مثال، شما می توانید غذاهای غنی شده ای مانند غلات و نان را به میزان بیشتری مصرف کنید.

سنگ های فسفات کلسیمی

مصرف غذاهایی که حاوی مقادیر اندک سدیم هستند، برای پیشگیری از سنگ های فسفات کلسیمی بسیار مؤثر می باشند. سایر موارد پیشنهادی شامل محدود کردن مصرف پروتئین حیوانی و افزایش مصرف کلسیم می باشد.

سنگ های اسید اوریک

برای پیشگیری از ابتلا به سنگ های اسید اوریک، باید میزان مصرف پروتئین حیوانی را به حداقل برسانید. برای جایگزین کردن این پروتئین ها، شما می توانید از پروتئین های گیاهی مثل سویا و حبوبات استفاده کنید.

افرادی که نگران کاهش مصرف پروتئین حیوانی خود هستند، بهتر است برای دریافت راهنمایی های بیشتر با یک متخصص تغذیه مشورت کنند تا بتوانند غذاهای جایگزین سالم تری را انتخاب کنند. کاهش وزن و حفظ وزن مناسب نیز خطر ابتلا به سنگ های اسید اوریک را کاهش دهد.

سنگ سیستین

برای جلوگیری از ابتلا به سنگ های سیستین، تنها باید در طول روز به میزان کافی آب بنوشی و بدن خود را هیدراته نگه دارید.

خلاصه

چهار روش اصلی جراحی سنگ کلیه عبارتند از: نفرولیتوتومی و نفرولیتوتریپسی از راه پوست، یورتروسکوپی، سنگ شکنی با شاک ویو و جراحی باز. پزشکان تنها زمانی جراحی باز را برای سنگ کلیه تجویز می کنند که سایر روش ها مناسب نباشند. جراحی باز تهاجمی ترین جراحی سنگ کلیه است که در آن، بیمار دوره ی نقاهت بسیار طولانی تری را نسبت به سایر روش های جراحی سنگ کلیه (مثل یورتروسکوپی) تجربه می کند.

برای جلوگیری از ابتلا به سنگ کلیه باید به مقدار زیادی آب بنوشید. با توجه به نوع سنگ کلیه ممکن است مجبور شوید تغییراتی در رژیم غذایی خود ایجاد کنید. از مهم ترین و مؤثرترین این تغییرات می توان به کاهش مصرف پروتئین حیوانی اشاره کرد.

سیستم پرسش و پاسخ

ثبت سوال جدید

ثبت سوال جدید غیرفعال می‌باشد.

پیگیری سوال قبل

برای پیگیری پاسخ سوال خودتون و نمایش آن کد رهگیری خود را در این قسمت وارد کنید.
تصاویر پیوست امکان انتخاب تا ۵ تصویر وجود دارد. جهت انتخاب چندگانه کلید Ctrl را نگه دارید. (فرمت های مجاز شامل png, gif و jpg می باشد و حداکثر حجم هر تصویر ۸ مگابایت است.)
© همیارسیستم
  • تصویر کاربر محمد پنجشنبه ۲۸ بهمن ۰( 9 ماه پیش) تعداد بازدید: 61 مشاهده پرسش
    من مدتی هست در قسمت راست پهلو درد خفیف مداوم و خارش مداوم احساس میکنم گاهی از خواب بیدارم می‌کند.
    1. تصویر کاربر دکتر رضا ولی پور پنجشنبه ۲۸ بهمن ۰( 9 ماه پیش)

      سونوگرافی شکم و لگن و تعیین حجم باقیمانده ادراری و پروستات انجام بدین و آزمایش ادرار و کشت ادرار 

  • تصویر کاربر اسماعیلی پنجشنبه ۱۶ دی ۰( 10 ماه پیش) تعداد بازدید: 77 مشاهده پرسش
    سلام اقای دکترشوهرم ادرارش کنده وکم فشاره ایانشانه ی تنگی مجاری ادراری هست؟وسوال دیگرمشکل نازایی داردحرکت اسپرمش صفره ایاربطی به این مشکلش داره ممنون
    1. تصویر کاربر دکتر رضا ولی پور پنجشنبه ۱۶ دی ۰( 10 ماه پیش)

      باید مراجعه حضوری جهت بررسی داشته باشید 

  • تصویر کاربر احمدروسنگر جمعه ۳ دی ۰( 11 ماه پیش) تعداد بازدید: 84 مشاهده پرسش
    سلام آن قسمت از کلیه که سوراخ میشه توسط کلیه باز سازی میشه یا اینکه کلیه به میزان یک سانت کوچک میشه؟
    1. تصویر کاربر دکتر رضا ولی پور جمعه ۳ دی ۰( 11 ماه پیش)

      بعد از هر بار Pcnl یک درصد از کارکرد همون کلیه کم میشه که خیلی محسوس نیست 

  • تصویر کاربر محمد دوشنبه ۱۹ مهر ۰( 1 سال پیش) تعداد بازدید: 101 مشاهده پرسش
    سلام آقای دکتر خسته نباشید من کلیه هم سنگ ۶ میلی متر در کالیس میانی کلیه راست مشاهده شده شما چه چیزی تجویز میکنید سنگ شکن انجام بدم یا دارو بخورم چه دارویی ممنون
    1. تصویر کاربر دکتر رضا ولی پور دوشنبه ۱۹ مهر ۰( 1 سال پیش)

      سی تی اسکن شکم و لگن اسپیرال بدون تزریق با کاتهای ظریف ۲-۳ میلی متری انجام بدین

درحال دریافت اطلاعات