برگشت ادرار در کودکان

 برگشت ادرار بیماری است که در آن ادرار از مثانه به کلیه ها برگشت داده میشود. مقدار این برگشت میتواند کم تا زیاد باشد. در این نوشتار به بررسی علل برگشت ادرار در کودکان می پردازیم و راه های درمان این بیماری را بیان می کنیم.

علت برگشت ادرار

 در حالت نرمال، به دلیل شکل و وضعیت حمایتی عضلات مثانه در محل اتصال حالب ها به مثانه، برگشت ادرار از مثانه به حالب ها رخ نداده و حالب ها و کلیه ها از فشار بالای داخل مثانه و از ادرار احتمالاً عفونی، مصون هستند. بنا به دلایلی از جمله اشکال در شکل طبیعی محل اتصال حالب به مثانه یا ضعف عضلانی این قسمت از مثانه یا افزایش بیش از حد فشار داخل مثانه به دلیل مثانه عصبی یا انسداد خروجی مثانه یا … ممکن است ادرار از مثانه به درون حالب ها (و در موارد شدیدتر حتی تا کلیه ها) برگشت داده شود.

در دستگاه ادراری انسان ها، جایی که حالب ها وارد مثانه می شوند، یک دریچه وجود دارد. بعضی از کودکان به همراه مشکل دریچه ای متولد می شوند و در آن دریچه نمی تواند به درستی بسته شود، بنابراین ادرار به کلیه ها برگشت داده میشود. دیگر مشکلات، که به آن ها بیماری های دفع می گویند، باعث مشکل در کنترل دفع ادرار می شوند و همچنین ممکن است سبب برگشت ادرار شوند. بعضی از این مشکلات با بزرگ شدن کودک شما از بین خواهند رفت.

علت برگشت ادرار در کودکان

رفلاکس وزیکورترال چیست؟

رفلاکس وزیکورترال ( VUR) زمانی رخ می دهد که ادرار از مثانه، به حالب ها و کلیه ها بر می گردد. این شرایط اغلب در نوزادان و کودکان اتفاق می افتد. کودک مبتلا به رفلاکس وزیکورترال، در معرض خطر عفونت های مکرر کلیه قرار دارد که به مرور زمان باعث آسیب رساندن به کلیه ها می شود.

چه چیزی موجب رفلاکس وزیکورترال می شود؟

دلایل زیادی وجود دارند که می توانند باعث ابتلای کودک، به بیماری رفلاکس وزیکورترال شوند. برخی از علل شایع این بیماری عبارتند از:

در دوران نوزادی، این بیماری در بین نوزادان پسر شایع تر است، چرا که در حین ادرار کردن، فشار بیشتری به سیستم ادراری آنها وارد می شود. در اوایل کودکی، این ناهنجاری، در بین دختران شیوع بیشتری پیدا می کند.

علائم رفلاکس وزیکورترال چیست؟

موارد زیر شایع ترین علائم رفلاکس وزیکورترال هستند، گرچه، هر کودک ممکن است این علائم را به طور متفاوتی تجربه کند. این علائم عبارتند از:

  • عفونت مجرای ادراری (عفونت مجرای ادراری در کودکان زیر ۵ سال شایع نیست و در پسران با هر گروه سنی، احتمال عفونت ادراری وجود ندارد، مگر اینکه مبتلا به رفلاکس وزیکورترال باشند.)
  • مشکلاتی در ادرار کردن از جمله: فوریت ادرار، نشت ادرار پس از تخلیه ادرار، بی اختیاری ادرار (خیس کردن شلوار)
  • لمس توده در شکم که ناشی از کلیه ی متورم است
  • اضافه وزن کم
  • فشار خون بالا
علائم رفلاکس وزیکورترال چیست؟

رفلاکس وزیکورترال چگونه تشخیص داده می شود؟

رفلاکس وزیکورترال ممکن است قبل از تولد در سونوگرافی، به دلیل تورم کلیه‌ها (هیدرونفروز) تشخیص داده شود، جنین قبل از تولد ممکن است به دلیل تورم کلیه ها (هیدرونفروز) در سونوگرافی، مشکوک به رفلاکس وزیکورترال باشد، اما این وجود رفلاکس را ثابت نمی کند. اگر سابقه ی خانوادگی رفلاکس وزیکورترال وجود داشته باشد، اما کودک هیچ علائمی نداشته باشد، پزشک اطفال ممکن است برای رد کردن احتمال بیماری رفلاکس وزیکورترال، یک آزمایش تشخیصی انجام دهد.

آزمایشات تشخیصی برای  VUR عبارتند از:

درمان رفلاکس وزیکورترال

رفلاکس وزیکورترال می تواند درجه شدت های متفاوتی داشته باشد. این بیماری می تواند بسیار خفیف باشد و ادرار فقط اندکی به مجرای ادراری برگردد و یا این که می تواند شدید باشد و موجب عفونت های کلیه و آسیب دائمی کلیه شود. درمان کودک شما، توسط پزشک اطفال بر اساس موارد زیر تعیین خواهد شد:

❇️ سن، سلامت کلی و سابقه ی پزشکی کودک

❇️ شدت یا درجه رفلاکس

❇️ توانایی کودک برای مصرف داروها و یا عمل های جراحی خاص

❇️ احتمال رفع شدن خود به خودی رفلاکس

❇️ نظر و یا ترجیح شما

درمان رفلاکس وزیکورترال

رفلاکس وزیکورترال درجه ۱-۳

بیشتر کودکانی که دارای رفلاکس وزیکورترال درجه ۱ تا ۳  هستند، نیاز به هیچ گونه درمان سختی ندارند. رفلاکس به مرور زمان، معمولاً طی ۵ سال، خود به خود برطرف می شود. کودکانی که مکرراً دچار تب یا عفونت می شوند، ممکن است به مصرف آنتی بیوتیک پیشگیرانه مداوم و آزمایشات ادرار دوره ای نیاز داشته باشند. در برخی موارد، نشان داده شده است که مصرف آنتی بیوتیک های پیشگیرانه، می تواند عفونت ادراری را متوقف کند. این آنتی بیوتیک ها، مصونیت کودک شما را در برابر بیماری یا عفونت، کم نمی کنند.

دوزهای مورد استفاده دارو بسیار کم هستند و فقط برای جلوگیری از شروع عفونت ادراری کافی هستند. زمانی که شما در حال انتظار برای از بین رفتن رفلاکس هستید، گاهی اوقات، مصرف آنتی بیوتیک های پیشگیرانه، بهترین کار برای جلوگیری از ابتلا به عفونت های بیشتر است. درمان با جراحی نیز امکان پذیر است.

رفلاکس وزیکورترال درجه ۵-۴

کودکانی که رفلاکس درجه ۴ و ۵ دارند، ممکن است به جراحی نیاز داشته باشند. جراح در طول عمل، یک دریچه فلپ برای حالب ایجاد می کند که از جریان معکوس ادرار به کلیه جلوگیری می کند. در موارد شدیدتر، ممکن است کلیه آسیب دیده و حالب برداشته شوند. این جراحی را می توان از طریق جراحی باز، جراحی لاپاروسکوپی و جراحی با روبات انجام داد. جراحی باز از طریق برش پایین شکم انجام می شود، سپس مثانه باز می شود و حالب ها برای جلوگیری از رفلاکس بیشتر ترمیم می شوند. میزان موفقیت این جراحی بسیار بالاست (۹۵ – ۹۷ درصد).

در حال حاضر، جراحی لاپاروسکوپی با کمک روبات، حال حاضر، در بیمارستان های خاصی انجام می شود و به طور کلی، مدت بستری شدن در بیمارستان کوتاهتر و دوره بهبودی سریعتر خواهد بود.

تشخیص برگشت ادرار در کودکان

معمولا برگشت ادرار در کودکان، بعد از آن تشخیص داده میشود که، شما کودک خود را به دلیل عفونت دستگاه ادراری به پزشک می برید. حدود ۵۰ درصد اطفال و ۳۰ درصد کودکان بزرگتر که عفونت دستگاه ادراری دارند، به برگشت ادرار نیز مبتلا هستند. برگشت ادرار به کلیه میتواند سبب انتشار عفونت ادراری به کلیه شود، چیزی که میتواند باعث بیماری شدید کودک شما و آسیب به کلیه های او شود.

تب

علائم عفونت ادراری در کودکان

  •  کودک شما بیشتر از همیشه به دستشویی می رود.
  • میگوید در هنگام ادرار کردن، احساس دارد.
  • میگوید دل من درد می کند.
  • کودک شما ممکن است تب کند.

آیا می دانید علت سوزش ادرار در رنان و مردان چیست؟ آیا با روش های درمان سوزش ادرار یا دیزوری آشنا هستید؟ برای کسب اطلاعات بیشتر می توتانید بر روی دکمه زیر کلیک کنید.

درمان سوزش ادرار

در صورت بروز این علائم، کودک خود را پیش پزشک ببرید. پزشک برای تشخیص بهتر و اینکه ببیند آیا کودک شما دچار عفونت شده است یا خیر، از او نمونه ادرار برای کشت می گیرد.

درمان برگشت ادرار در نوزادان

حدود نیمی از موارد برگشت ادرار در کودکان، بدون نیاز به جراحی، فقط با درمان دارویی و انتظار، درمان می شوند. به ویژه در کودکان کم سنی که علت برگشت ادرار در آنها، ضعف خفیف عضلات مثانه در محل اتصال سوراخ های حالب بوده است. برگشت ادرار میتواند با جراحی تصحیح شود. با این حال، بیشتر کودکان با بزرگ شدن، بهتر می شوند. به همین دلیل ممکن است پزشک برای درمان کودک شما از آنتی بیوتیک استفاده کند تا از ابتلای او به عفونت جلوگیری کند. فقط یک کودک از هر ده کودک با استفاده از آنتی بیوتیک به عفونت مبتلا می شود.

پزشک باید دیگر علل ممکنه برای برگشت ادرار، مانند بیماری های دفع، بیماری ای که معمولا سبب از دست دادن کنترل ادرار میشود را، ارزیابی کند. بعضی از بیمارستان های اطفال، برنامه های تمرینی برای کمک به بهبود کنترل ادرار کودکان دارند.

آیا کودکانی که برگشت ادرار دارند، میتوانند در آینده به مشکلات دیگری مبتلا شوند؟

با یک بار درمان برگشت ادرار، خیلی نادر است که کودک در آینده دوباره به آن مبتلا شود. هرچند اگر کلیه آسیب دیده باشد، ممکن است در آینده فشار خون بالا گریبانگیر فرد شود. خطر فشار خون بالا در صورت آسیب به یک کلیه ۱۰ درصد، و در صورت آسیب به دو کلیه ۲۰ درصد می باشد.

نوزاد

بیشتر کودکان در اثر برگشت ادرار آسیب جدی کلیه نخواهند داشت، اما این موضوع در بعضی از آن ها امکان پذیر است. افراد معدودی در آینده دچار نارسایی کلیه خواهند شد.

آیا تحقیقاتی برای پیشگیری و درمان بهتر، در زمینه ی برگشت ادرار در نوزادان انجام گرفته است؟

بله. محققان به دنبال یک راه آسان تر برای مقابله با برگشت ادرار در کودکان، هستند. در آینده، ممکن است جراحی سرپایی و بدون ایجاد برش برای درمان در دسترس باشد.

آیا چیز دیگری هست که باید والدین در مورد رفلاکس ادراری در کودکان بدانند؟

بله. اگر کودک شما تب داشت، از درد زیر ناف شکایت می کرد، در هنگام ادرار کردن درد داشت، بیشتر از حالت طبیعی به توالت می رفت، ممکن است که او دچار عفونت دستگاه ادراری شده باشد. در این صورت شما باید کودک خود را هر چه سریعتر به پزشک ببرید. همچنین معمولا یک کشت ادرار باید انجام شود و بیشتر پزشکان یک عکس اشعه ایکس برای پیدا کردن برگشت ادرار درخواست خواهند کرد.

دکتر ولی پور، متخصص اورولوژی در شهرک غرب

سیستم پرسش و پاسخ

ثبت سوال جدید

برای ثبت پرسش خود از دکتر می توانید از این قسمت استفاده کنید.پاسخ شما تا 24 ساعت پس ثبت سوال از طریق ایمیل اطلاع رسانی خواهد شد.

پیگیری سوال قبل

برای پیگیری پاسخ سوال خودتون و نمایش آن کد رهگیری خود را در این قسمت وارد کنید.
تصاویر پیوست امکان انتخاب تا ۵ تصویر وجود دارد. جهت انتخاب چندگانه کلید Ctrl را نگه دارید. (فرمت های مجاز شامل png, gif و jpg می باشد و حداکثر حجم هر تصویر ۸ مگابایت است.)
© همیارسیستم
  • تصویر کاربر هانی دوشنبه ۶ آبان ۹۸( 2 سال پیش) تعداد بازدید: 98 مشاهده پرسش
    سلام دختر من یک سال وپنج ماه دارد چند ماه است که خیلی کم ادار میکند مثلا بعضی روزها یکی دو بار بیشتر ادار نمیکند بی قراری هم ندارد میخواستم بدانم ایا مشکلی دارد یا نه
    1. تصویر کاربر دکتر رضا ولی پور دوشنبه ۶ آبان ۹۸( 2 سال پیش)

      حتما به فلوشیپ فوق تخصصی ارولوژی اطفال مراجعه کنید 

  • تصویر کاربر حسین سه شنبه ۷ آبان ۹۸( 2 سال پیش) تعداد بازدید: 101 مشاهده پرسش
    با سلام پسر من از هفت ماهگی جنین تشخیص رفلکس داده شد پس از تولد زیر نظر پزشک کلیه کودکان بود هر دو جهت داشت وطی درمان و آزمایشات بو د تا سن دوونیم سالگی که کلیه چپ کلا برطرف شد و راست 5 میل که پزشک نظر به عدم مصرف دارو دادن تو سن چهار سالگی تو سونوگرافی کلیه راست 22 میل دیده شده و داخل کلیه ها سنگ ریزه کریستال دیده شده و داخل ادرار خون نشان داده شده پزشک فقط فراکسیون 250 تجویز کرده لطفا رهنمای کنید روند درمانی را
    1. تصویر کاربر دکتر رضا ولی پور سه شنبه ۷ آبان ۹۸( 2 سال پیش)

      به فلوشیپ فوق تخصصی ارولوژی اطفال مراجعه کنید 

  • تصویر کاربر مونا سه شنبه ۷ آبان ۹۸( 2 سال پیش) تعداد بازدید: 104 مشاهده پرسش
    سلام من ار خراسان شمالی شهر بجنورد مزاحمتون میشم یک دختر 15 ساله دارم که در هشت سالگی متوجهه شدیم که مشکل برگشت ادرار دارد و بلافاصله تحت عمل جراحی قرار گرفت وتشخیص با توجه با اسکن هسته ای کلیه سمت چپ اسیب دیده و مثانه عصبی بود ولی بعد از عمل مشکل بی اختیاری حل نشد و دو سال بعد از ان مجدد عمل دیسپورت مثانه انحام شد ولی مشکل بی اختیاری همچنان وجود داره هرچند کمتر شده ولی هست و باتوجه به سن دخترم بسیار ازاردهنده است و متاسفانه من هیچ نتیجه ای تاکنون نگرفتم و بار هر بار مراجعه به پزشکهای متخصص فقط ازمایش ادرار مجدد و سونوگرافی انجام میشه و هیچ کدام مشکلی ندارند و همچنین الان به مدت چندین سال است که قرص تولتردین 1استفاده میکنه خواهش میکنم اگه امکانش هست برای بهتر شدن این مشگل راهنمایی نماید
    1. تصویر کاربر دکتر رضا ولی پور سه شنبه ۷ آبان ۹۸( 2 سال پیش)

      به فلوشیپهای فوق تخصص ارولوژی اطفال مراجعه کنید 

  • تصویر کاربر مجتبی سه شنبه ۷ آبان ۹۸( 2 سال پیش) تعداد بازدید: 99 مشاهده پرسش
    سلام جناب دکتر دختر من بعد از عمل برای برگشت ادرار بعد از دوماه دچار عفونت ادارار شدید شده
    1. تصویر کاربر دکتر رضا ولی پور سه شنبه ۷ آبان ۹۸( 2 سال پیش)

      به جراح خودتان مراجعه کنید 

  • تصویر کاربر حمدی چهارشنبه ۸ آبان ۹۸( 2 سال پیش) تعداد بازدید: 125 مشاهده پرسش
    سلام بچه هفتادوپنج روزه دارم عکس رنگی گرفتم دکترش میگه برگشت ادرار شماره چهار ایا نیاز به عمل داره یا درمان اگه راهنمایی کنی ممنون میشم
    1. تصویر کاربر دکتر رضا ولی پور چهارشنبه ۸ آبان ۹۸( 2 سال پیش)

      به فلوشیپهای فوق تخصص ارولوژی اطفال مراجعه کنید 

  • تصویر کاربر پرستش چهارشنبه ۸ آبان ۹۸( 2 سال پیش) تعداد بازدید: 100 مشاهده پرسش
    سلام و عرض ادب،دختر من ۱ سال و ۴ ماه داره و با توجه به عکس رنگی ک ازش گرفتم متوجه شدیم ک برگشت ادرار داره به هر دوکلیه یکی با گرید ۴ و یکی گرید ۵ آیا عمل لازمه و اینک عملش چجوری هست؟
    1. تصویر کاربر دکتر رضا ولی پور چهارشنبه ۸ آبان ۹۸( 2 سال پیش)

      به فلوشیپهای فوق تخصص ارولوژی اطفال مراجعه کنید 

  • تصویر کاربر Madar جمعه ۱۰ آبان ۹۸( 2 سال پیش) تعداد بازدید: 110 مشاهده پرسش
    سلام خسته نباشید دختر من تک کلیه اس و برگشت ادرار گرید ۴ داشت که تو ۱ سالگی فهمیدیم که تحت کنترل بود و با تزریق ژل به گرید ۲ رسید اومد پایین الان بعد ۲ سال از انجام تزریق ژل باز رفته رو گرید ۴ به نظرتون باید تزریق ژل انجام شه
    1. تصویر کاربر دکتر رضا ولی پور جمعه ۱۰ آبان ۹۸( 2 سال پیش)

      به فلوشیپهای فوق تخصص ارولوژی اطفال مراجعه کنید 

  • تصویر کاربر جمال جمعه ۱۰ آبان ۹۸( 2 سال پیش) تعداد بازدید: 114 مشاهده پرسش
    سلام.آقای دکتر ی دختر ۵ ساله دارم ک‌یک دفعه ای باتب شدید روبرو شدیم(۴۰ درجه).بعد از چند روز بستری در بیمارستان تب کنترل شد.نتیجه ی آزمایشات عفونت ادراری و سونوگرافی ورم کلیه رو نشون میداد.با دستور پزشک کودکان بیمارمون ترخیص شد.ولی گفتن ب احتمال زیاد برگشت ادرار داشته باشه.ک ی ازمایش هسته ای برامون نوشتن.حالا بنظر شما آیا این ازمایش هسته ای اول اینکه از لحاظ سلامتی برای نوزادمون ضرر نداره و اینکه برگشت ادرار راه حل درمانی بغیر از عمل جراحی دارد؟
    1. تصویر کاربر دکتر رضا ولی پور جمعه ۱۰ آبان ۹۸( 2 سال پیش)

      اسکن هسته ای رو انجام بدین بله راه درمانی لیزری با تزریق ژل داره

  • تصویر کاربر مهدی یکشنبه ۱۴ مهر ۹۸( 2 سال پیش) تعداد بازدید: 94 مشاهده پرسش
    سلام آقای دکتر دختر من 5سالشه برگشت ادرار خفیف و متوسط در دو طرف داره خیلی به شدت پرخاشگروعصبیه آیا این از عوارض مشکلشه اگر هست چه کار باید کرد
    1. تصویر کاربر دکتر رضا ولی پور یکشنبه ۱۴ مهر ۹۸( 2 سال پیش)

      به فلوشیپهای فوق تخصص ارولوژی اطفال مراجعه کنید

  • تصویر کاربر رضا چهارشنبه ۱۰ مهر ۹۸( 2 سال پیش) تعداد بازدید: 95 مشاهده پرسش
    سلام اقا دکتر غربالگری اخر که رفتیم گفت چیزی نیس اما چهلم پسر شد ببرین یه سونگرافی بدین مدفوع و ادرار هم داره اما بعضی وقتا اذیتش میکنه چیکار کنم الان
    1. تصویر کاربر دکتر رضا ولی پور چهارشنبه ۱۰ مهر ۹۸( 2 سال پیش)

      سونوگرافی از نظر کلیه ها مثانه و تعیین حجم باقیمانده ادراری انجام بده و آزمایش ادرار و کشت ادرار

درحال دریافت اطلاعات
پرسش از دکتر