دکتر ولی پور
متخصص و فوق تخصص اورولوژی

علل و درمان سوزش ادرار یا دیزوری چیست؟

سوزش ادرار یا دیزوری احساس درد، سوزش، یا ناراحتی در هنگام ادرار کردن می باشد. با اینکه دیزوری غالبا بیانگر وجود عفونت مجاری ادراری است اما می تواند دلایل مختلفی داشته باشد.در این مقاله دکتر ولی پور جراح و متخصص کلیه علل و درمان سوزش ادرار را توضیح می دهد. 


علت سوزش ادرار

افراد مبتلا به دیزوری همواره باید جهت معاینه و تشخیص به یک پزشک مراجعه کنند. سوزش ادرار یا دیزوری شایع بوده و علت درصد قابل توجهی از مراجعات به پزشک عمومی می باشد. علائم سوزش ادرار یا دیزوری در زنان مخصوصا خانم های جوان و فعال از نظر جنسی متداول تر می باشند.

اکثر اوقات، سوزش ادرار یا دیزوری توسط یک عفونت ساده مجاری ادرار به وجود می آید اما با این وجود، جهت تشخیص مناسب یک معاینه کامل توسط پزشک مخصوصا در صورت عود علائم مناسب می باشد.

درمان زگیل تناسلی


چه چیزی سبب سوزش ادرار یا دیزوری می شود؟

عفونت مجاری ادرار (میزراه، مثانه یا کلیه ها) شایع ترین علت دیزوری می باشد. شایع ترین انواع عفونت ها سیستیت (عفونت مثانه)، پیلونفریت (عفونت کلیوی)، پروستاتیت (عفونت پروستات) و اورتریت (عفونت لوله ای به نام میزراه که ادرار را از مثانه به بیرون از بدن تخلیه می کند) می باشند.

بیماری های منتقله از راه جنسی هم می توانند علائم سوزش ادرار یا دیزوری را ایجاد کنند. دیگر علل سوزش ادرار یا دیزوری شامل موارد زیر می شوند:

  • تروما: آسیب یا تحریک ناحیه ای ناشی از جایگذاری کاتتر (سوند) یا تماس جنسی
  • ناهنجاری های شکلی یا انسداد های آناتومیکی ناشی از بزرگ شدن پروستات یا تنگی میزراه
  • درد ناشی از ضایعات خارجی بر روی ناحیه تناسلی: هنگامی که ادرار به این ضایعات برخورد می کند درد ایجاد می شود.
  • واکنش یا تحریک خارجی: دوش واژینال (شستن ناحیه تناسلی) مکرر یا استعمال محصولات حساسیت زا یا محرک
  • هورمونی: تاثیرات پس یائسگی مانند خشکی واژن
  • شرایط نورولوژیک: هر گونه شرایط عصبی که سبب مشکل در خالی شدن مثانه می شود.
  • سرطان: سرطان میزراه، مثانه، پروستات، واژن یا مهبل و آلت تناسلی مردانه
  • بیماری های پزشکی: دیابت ملیتوس یا دیگر بیماری های مزمن که سبب سرکوب سیستم ایمنی بدن می شوند.

سوزش ادرار یا دیزوری چگونه تشخیص داده می شود؟

در ابتدا، پزشک سابقه پزشکی فرد را بررسی می کند. این کار شامل پرسیدن چند سوال از فرد در ارتباط با سلامت عمومی و دفعات قبلی دیزوری می شود. اطلاعات در ارتباط با تعداد دفعات ادرار، رابطه جنسی و سابقه اجتماعی فرد نیز در این سوالات پرسیده خواهند شد.

گستردگی معاینه جسمانی به وسعت برخی موارد در اطلاعات موجود در سابقه فرد بستگی خواهد داشت. معاینه معمولا شامل یک معاینه شکمی، اغلب یک معاینه قسمت های خارجی دستگاه تناسلی و معاینه مخصوص به زنان خواهد شد.

یک نمونه ادرار از فرد گرفته می شود و  بر روی آن یک آزمایش به روش دیپ استیک (dipstick) در مطب انجام شده و اطلاعات بیشتری در ارتباط با علت سوزش ادرار یا دیزوری به دست خواهد آمد.

آزمون بررسی عملکرد کلیه

این قبیل آزمایش ها که به روش dipstick انجام می شوند می توانند بیانگر حضور باکتری و خون (دو مورد شایع در بیماران مبتلا به عفونت مجاری ادرار) در ادرار باشند.

سپس نمونه ادرار به آزمایشگاه فرستاده خواهد شد تا در زیر میکروسکوپ آزمایش شده و حضور خون یا گلبول های سفید در ادرار تایید شود. یک آزمایش کشت ادرار نیز جهت اطلاع از رشد باکتری انجام می شود. این آزمایش هم می تواند وجود باکتری را تایید کرده و هم قادر به شناسایی نوع دقیق باکتری ایجاد کننده عفونت باشد.


درمان سوزش ادرار یا دیزوری چیست؟

شایع ترین علت دیزوری عفونت مجاری ادرار است. این عفونت ها با مصرف آنتی بیوتیک درمان می شوند. پزشک بسته به الگوی حاضر عفونت مجاری ادرار در جامعه داروی بهینه را تجویز خواهد کرد.

در صورتی که کشت ادرار بیانگر وجود باکتری های مقاوم به آنتی بیوتیک های اولیه باشد، پزشک ممکن است پس از دیدن نتایج آزمایش کشت ادرار داروهای تجویز شده را تغییر دهد. در صورتی که علت سوزش ادرار عفونی نباشد، پزشک می تواند آزمایش ها و درمان های بیشتری را درخواست دهد.


درمان های خانگی سوزش ادرار چیست؟

دیزوری معمولا نیازمند یک معاینه توسط پزشک می باشد و درمان آن نباید بدون نظارت پزشکی انجام شود.


داروهای استفاده شده برای سوزش ادرار یا دیزوری چیست؟

پزشک بسته به شرایط بیمار بهترین دارو را تجویز خواهد کرد.

در صورتی که علت سوزش ادرار یا دیزوری یک عفونت باشد، پزشک برای بیمار آنتی بیوتیک تجویز خواهد کرد. بیمار حتی در صورت داشتن احساس بهبودی باید تمام دوره دارویی خود را مصرف کند.

داروهای مسکن معمولا به صورت مسکن های عمومی یا محصولات خاص جهت تسکین درد در مجاری ادرار داده خواهد شد. پیروی از دستورالعمل های مصرف این داروها ضروری می باشد.


ملاقات با یک پزشک جهت درمان دیزوری

پس از بررسی سابقه پزشکی و معاینه فیزیکی، پزشک می تواند چند تست آزمایشگاهی را جهت تشخیص علت علائم دیزوری درخواست دهد و پس از آن فرد می تواند درمان را شروع کند.

جهت تعیین علت دیزوری پزشک می تواند موارد زیر را در ارتباط با ادرار دردناک فرد سوال کند:

  • ناگهانی یا تدریجی بودن
  • تعداد دفعات رخداد آن (یک یا چند بار)
  • احساس درد در شروع ادرار

دل درد

همچنین پزشک می تواند از وجود علائمی از جمله موارد زیر همراه با ادرار دردناک از فرد سوال پرسد:

  • تب
  • تخلیه شدن غیرطبیعی ادرار
  • درد پهلو

پزشک ممکن است خواهان دانستن وجود یا عدم وجود تغییراتی از جمله موارد زیر در جریان ادرار فرد باشد:

  • چکه کردن
  • سختی در شروع جریان ادرار
  • افزایش تعداد دفعات ادرار یا نیاز به ادرار کردن

پزشک می تواند درباره تغییراتی همراه با ادرار درناک سوال کند. این تغییرات شامل موارد زیر می شوند:

  • رنگ
  • حجم
  • وجود خون در ادرار
  • وجود چرک در ادرار
  • وجود حباب یا کف در ادرار

پاسخ به این سوال ها اطلاعاتی را جهت تعیین علت دیزوری در اختیار پزشک قرار می دهد. احتمالا فرد جهت تایید تشخیص به آزمایش ادرار یا دیگر تست ها نیاز خواهد داشت.


چگونه می توان از دیزوری پیشگیری کرد؟

نوشیدن مقدار زیاد مایعات، ادرار کردن قبل از خواب و بعد از رابطه جنسی، عدم نگه داشتن ادرار به مدت طولانی و بهداشت خوب می توانند احتمال ایجاد عفونت مجاری ادرار را کاهش دهند.

باید توجه داشت که این موارد تنها راهنمایی هایی مفید هستند و پیشگیری از ابتلا را تضمین نخواهند کرد. در صورتی که فرد به دیزوری ابتلا داشته باشد باید از اعمال هرگونه مواد محرک بر روی قسمت خارجی ناحیه تناسلی خود اجتناب کند.

دکتر ولی پور، متخصص اورولوژی در سعادت آباد

1+
رزرو وقت

سیستم پرسش و پاسخ

ثبت سوال جدید

برای ثبت پرسش خود از دکتر می توانید از این قسمت استفاده کنید.پاسخ شما تا 5روز از طریق پیامک و ایمیل اطلاع رسانی خواهد شد.

پیگیری سوال قبل

برای پیگیری پاسخ سوال خودتون و نمایش آن کد رهگیری خود را در این قسمت وارد کنید.
تصاویر پیوست امکان انتخاب تا ۵ تصویر وجود دارد. جهت انتخاب چندگانه کلید Ctrl را نگه دارید.
© همیارسیستم
  • تصویر کاربررقیه سه شنبه ۲۲ مرداد ۹۸( 1 هفته پیش) مشاهده پرسش
    سلام اقای دکترمن خانمی متاهل هستم مدتی هست سوزش ادراری دارم دردزیرشکم هم دارم حجم ادرارزیادوبدبووتکررادرارهم دارم البته قبلاهم این مشکل راداشتم دکترزنان رفتم ولی خوب خوب نشدم بعدیه مدت دوباره دچارشدم میخاستم ببینم بنظرتون بایدبه چه دکتری مراجعه کنم ایاممکنه مشکل کلیه یامثانه داشته باشتم
    1. تصویر کاربردکتر رضا ولی پورسه شنبه ۲۲ مرداد ۹۸( 1 هفته پیش)

      سونوگرافی از نظر کلیه ها مثانه و تعیین حجم باقیمانده ادراری انجام بده و آزمایش ادرار و کشت ادرار

  • تصویر کاربرجعفری سه شنبه ۲۲ مرداد ۹۸( 1 هفته پیش) مشاهده پرسش
    سلام . خانمی ۴۰ساله هستم که در سال ۹۴ در بارداری سوم بودم که سر جنین از اول پایین و روی مثانه بود به طوری که اواخر هر ۳۰ تا ۴۵ دقیقه نیاز به دفع ادرار داشتم. بعد از یکسال از زایمان با دو دوره درد بسیار شدید و انقباضی در تاحیه مقعد و زیر دل مشکوک به سنگ مثانه شدم اما ازمایش و سونو منفی بود و بعد از مدتی اولین بار پریود شدم . تقریبا یک و نیم سال بعد مجددا با سنگینی زیر دل و احساس عدم تخلیه کامل ادرارو سوزش های نامنطم قبلی شبانه ، بررسی شدم که در سونو کمی ضخامت مثانه و کمی باقی ماندن ادرار بود اما گفتن مهم نیست و با قرص تامسولوسین خوب شدم . در سونو های بعدی مشکلات فوق دیده نشد . الان دوباره بعد از حدود یک سال از ماه قبل که باسوزش مدام ادرار در تمام مدت روز خصوصا بعد از تخلیه روبرو شدم از لحاظ ازمایش و زتان بررسی شدم موردی نبود و بعد از یک هفته با پریود خوب شدم . ولی دو روز است دوباره سوزش و سنگینی زیر دل دارم . ببخشید بابت زیادی مطلب ، بسیار ممنون میشوم اگر امکان دارد راهنمایی بفرمایید .
    1. تصویر کاربردکتر رضا ولی پورسه شنبه ۲۲ مرداد ۹۸( 1 هفته پیش)

      اگر آزمایش ادرار و کشت ادرار طبیعی بود تامسولوسین شبی یک عدد بعد از غذا بخورید

  • تصویر کاربرمحمد چهارشنبه ۹ مرداد ۹۸( 2 هفته پیش) مشاهده پرسش
    سلام وقت بخیر..من تقریبا چندروز هست که هنگام ادرار سوزش ادار دارم لطفا راهنمایی فرمائید... بعد از اتمام ادرار هم احساس سوزش دارم
    1. تصویر کاربردکتر رضا ولی پورچهارشنبه ۹ مرداد ۹۸( 2 هفته پیش)

      سونوگرافی از نظر کلیه ها مثانه و تعیین حجم باقیمانده ادراری انجام بده و آزمایش ادرار و کشت ادرار

  • تصویر کاربربهار چهارشنبه ۹ مرداد ۹۸( 2 هفته پیش) مشاهده پرسش
    سلام و وقت بخیر. دختری مجرد هستم، چند روزی هست که قبل از ادرار و حین آن احساس سوزش در قسمت خروجی مجرای ادرار دارم که گاهی تا بعد از ادرار کردن هم سوزش باقی می مونه. سوالم اینه که میتونم برای مشکلم ب دکتر زنان مراجعه کنم؟ یا باید به دکتر دیگه ای مراجعه کنم؟
    و اینکه باید برای درمان عجله کنم؟ ممکن نیست این سوزش خود به خود رفع بشه؟ با توجه به اینکه دفعه اولی هست این اتفاق برام میفته. پیشاپیش سپاس.
    1. تصویر کاربردکتر رضا ولی پورچهارشنبه ۹ مرداد ۹۸( 2 هفته پیش)

      ممکنه عفونت ادراری یا قارچ زنان باشه به متخصص زنان جهت معاینه مراجعه کنید و از وی در خواست نوشتن آزمایش ادرار و کشت ادرار کنید

  • تصویر کاربرMarjan یکشنبه ۳۰ تیر ۹۸( 4 هفته پیش) مشاهده پرسش
    سلام .من مدت زیادیه سوزش ادرار درد در زیر دل دارم وقتی اب زیاد میخورم خوب میشم ولی دوباره از صبح که بیدار میشم شروع میشه .رفتم دکتر زنان بهم قرص داد ولی خوب نشدم .
    1. تصویر کاربردکتر رضا ولی پوریکشنبه ۳۰ تیر ۹۸( 4 هفته پیش)

      آب زیاد بخورید و سونوگرافی از نظر کلیه ها مثانه و تعیین حجم باقیمانده ادراری انجام بدین و آزمایش ادرار و کشت ادرار

  • تصویر کاربرسیما شنبه ۱۵ تیر ۹۸( 1 ماه پیش) مشاهده پرسش
    سلام خسته نباشید.یه سوال خیلی فوری داشتم.من درآخر ادرارم سوزش دارم.خواستم بدونم اگه برم دکتر،دکتر با پرسش های من متوجه میشود که علت به وجوداومدن این سوزش چی بوده؟یا باآزمایش میتونه تشخیص دقیق بده که با تماس جنسی اینطور شده یا چیز دیگه؟لطفا جواب سوالم رو بدید چون خیلی مهمه.من با مادرم میخوام برم دکتر.اما نمیخوام مادر متوجه بشه که با همسرم تماس جنسی تو عقد برقرار کردم.میخوام بدونم دکتر خودش میفهمه که این از رابطه جنسی بوده یا نه؟
    1. تصویر کاربردکتر رضا ولی پورشنبه ۱۵ تیر ۹۸( 1 ماه پیش)

      سلام آزمایش ادرار و کشت ادرار انجام بدین و با جواب آن به پزشک تنهایی مراجعه کنید

  • تصویر کاربرخلیل سه شنبه ۴ تیر ۹۸( 1 ماه پیش) مشاهده پرسش
    سلام دکتر خسته نباشید مدتی است که درد بیضه دارم وجدیدا زیاد شده وهمراه باان سوزش مجاری ادراری درقسمت انتهایی نزدیک به سرالت دارم ،درزمان عادی بدون خروج ادرارسوزش دارم ،ناگفته نماند که سنگ کلیه هم دارم هردوکلیه ام،همچنین به حساسیت سر الت هم که احتمالا پاپول مرواریدی باشد هم مبتلا هستم،نمیدانم سردرگم هستم که چه بیماری دارم وبه چه دکتری مراجعه کنم؟تاحالا هم برای تشخیص دردبیضه وسوزش ،به دکتر مراجعه نکردم،خواهشا راهنمایی کنید
    1. تصویر کاربردکتر رضا ولی پورسه شنبه ۴ تیر ۹۸( 1 ماه پیش)

      سلام سونوگرافی از نظر کلیه ها مثانه و تعیین حجم باقیمانده ادراری انجام بدین و آزمایش ادرار و کشت ادرار و به متخصص ارولوژی مراجعه کنید

درحال دریافت اطلاعات
پرسش از دکتر